Stel je eens voor….

IMG_7460

Gisteravond ben ik een Twitter-gesprek tegengekomen dat ging over de verbazing van sommige mensen over het feit dat een buitenlander na jaren wonen en werken in Nederland zo goed Nederlands spreekt. Dat is toch fantastisch! Ik vind het altijd fascinerend hoe het hele ‘integratieproces’ wordt ervaren door zowel de mensen die daar midden in zitten als door de beschouwers. Wanneer doe jij het goed als buitenlander? Wanneer worden mensen gecomplimenteerd? Of wanneer is het niet goed genoeg? Waar is een bepaalde beeldvorming op gebaseerd? Hoeveel energie en mentale middelen ben je bereid vrij te maken om te investeren in een ‘nieuw iemand’? Dus ik zit met een dilemma.

Stel je nou het volgende voor: je bent geboren in Roemenië, je bent jong, verliefd, energiek en vol dromen. Je komt hier in Nederland om een leven op te bouwen. En nee, je bent geen arbeidsmigrant die aardbeien moet plukken of trappenhuizen moet schoonmaken om te overleven (die hebben het nog moeilijker). Je hebt gestudeerd, bent trots en wilt een goede baan.

Enfin, de volgende stap is om je best te doen om de taal te leren. Je veroorzaakt hilariteit als je ‘hek’ uitspreekt als ‘gek’, als je bij de visboer ‘vies’ bestelt of als je tegen de fietsenmaker zegt dat je een ‘lekkere’ band hebt. Je bent namelijk heel grappig. Je lacht mee maar na honderd keer lachen om dezelfde ‘grap’ begin je daar geen zin meer in te hebben. De jaren gaan voorbij en je leest de Nederlandstalige kranten, uit je meningen en leest boeken in het Nederlands.

Dat hele ‘de’ en ‘het’ gebeuren blijft lastig, maar je kan wel om de grappen van Freek de Jonge of Arjen Lubach lachen. Je kunt zelfs schrijven en het Groene Boekje is je beste vriend. En dan komen er kinderen in je leven: twee Hollandse blonde engeltjes die heilig in Sinterklaas geloven. Je bent belastingbetaler, hebt een Nederlands paspoort en een hypotheek, je hebt politieke meningen en stemt iedere keer netjes bij een stemlokaal in de buurt. Oh ja, je doet ook nog vrijwilligerswerk en helpt graag mee op school. Je houdt van ossenworst, je hebt een Museumjaarkaart en in je kledingkast hangt zo’n keurig plastic rokje van King Louie. Als je over de straten van Amsterdam loopt of op het schoolplein op je kinderen staat te wachten heeft niemand het door dat je in Roemenië bent geboren. Intussen ben je dertien jaar ouder, nog steeds verliefd, minder energiek en een beetje moe. Je gaat naar De Parade, kiest drie voostellingen en bij elke voorstelling gaan ze (Freek en Arjen in eigen persoon) ‘leuke’ grapjes over Roemenen maken. Je lacht mee maar je voelt je ineens weer moe.

Is het nou zo moeilijk om geen Nederlander te zijn in Nederland? En dan doe je – voor de zoveelste keer – je mond open als er ook onbekenden in het gezelschap zitten. Voor de zoveelste keer stelt iemand de vraag: “Waar kom jij vandaan?” En als je Roemenië zegt hoor je telkens “Dat zou je niet zeggen!” of “Dat had ik nooit kunnen bedenken!” Mijn repertoire is op en ik voel me te moe. Hoe moet ik nou hierop reageren? Help me alsjeblieft!

 

17 Responses to “Stel je eens voor….”

  1. Duke of Gelre

    Kippenvel, dat krijg ik ervan. Hoe je moet reageren? Masseer je olifantenhuid, verzorg hem goed, een beetje sterilon op irritaties, wat jodium op een wondje, en de volgende dag vang je enkel jaloerse blikken.

    Reply
  2. Marianne Houben

    Ik kan je niet helpen. Je hebt het dilemma prachtig beschreven, maar een oplossing weet ik niet…Of misschien heb je een stukje van de aanpak zelf al gerealiseerd, door deze site te maken en die geweldige scherpe analyserende stukken te schrijven die sommigen een hart onder de riem zullen steken en anderen de ogen openen!

    Reply
  3. Ton in 't Veld

    Lieve wie-je-ook-maar-bent. Ik voelde een rillinkje over mijn rug trekken toen ik je verhaal las. Je bent een topper. En uit het juiste hout gesneden. Nederland zou trots moeten zijn op mensen zoals jij die familie en vaderland achter zich laten en kiezen voor de liefde, maar ook voor een dapper bestaan in een ander land. Soms is het in dit kikkerlandje beter leven dan in Roemenie, maar zelfs ik mis – en ik heb er maar acht jaar van mijn leven gewoond – de hartelijkheid en de warmte van jouw land. Ik verdedig Roemenie en Bulgarije met hand en tand tegen de vooroordelen die hier leven. Houd maar voor ogen dat Nederland groot geworden is door mensen zoals jij. Door Westfaliers en Scandinaviers die – straatarm – in de Gouden Eeuw – hierheen kwamen om te zwoegen. Portugese en andere Joden die hier hun godsdienst vrijelijk konden uitoefenen. Protestanten uit Noord-Frankrijk en de Zuidelijke Nederlanden. Wij zijn niets meer en niets minder dan een ‘melting pot’ van mensen van over de hele wereld, die samen iets hebben gemaakt van dit koude kikkerlandje. En troost je. Ik heb jaren geleden een blunder van jewelste gemaakt toen ik – nadat ik jaren in Breda had gewoond – in een overvolle banketbakkerij in Haarlem twee ‘gevulde heren’ bestelde. Het publiek om mij heen barstte in lachen uit. Wist ik veel dat een gevulde heer in het Westen een gevulde koek heet.
    Ton

    Reply
    • moderator

      Beste Ton, dank dank dank. Het doet me goed om je hartelijke reactie te lezen. Ik ben begonnen met deze blog om de
      de MENSEN een gezicht te geven: want er zijn genoeg mooie, hartelijke en eerlijke Roemenen. Maar ja, ik merk dat mijn verhalen steeds persoonlijker worden. Misschien moet ik ‘uit de kast’ komen en mijn naam gewoon noemen op het blog. Maar voor die tijd stuur ik je een privé bericht (want we kennen elkaar). Lieve groeten.

      Reply
  4. Jacqueline

    Ah, je moet maar zo denken, als ik straks in Roemenië ga wonen, en me helemaal suf ben geïntegreerd, dan blijf ik nog altijd de ‘Olandeza’.
    Asa e, zullen we maar zeggen. Ik kan me voorstellen dat de reacties wat bot overkomen, maar de meeste mensen bedoelen het vast wel positief, en ze weten niet beter. Als je repertoire op is dan is ‘nee he!’ (als in: nee, dat had je inderdaad niet kunnen bedenken) vast wel voldoende :-)

    Reply
    • moderator

      Dag Jacqueline, je hebt gelijk. Inderdaad ‘asa e’ :) Waar ga jij wonen? Hartelijke groeten.

      Reply
  5. tony timmerman

    Dank je wel voor de prachtige website! Dat hebben we nodig hier in Roemenië. Ik bewonder je om je taalgebruik. Zo mooi kan ik als Nederlandse dat niet! En al helemaal niet in het Roemeens! Hartelijk welkom bij ons in Richis! Ja wij wonen hier al een tijdje!
    Er zijn ook veel Nederlanders die van Roemenië houden en van de mensen!

    Reply
    • moderator

      En dank voor de aardige woorden. Richis… Ik zal het onthouden. Hartelijke groeten uit Nederland.

      Reply
  6. Oriana

    Het gaat er niet om dat je de “olandeza, Turkse, Roemeense” bent en blijft. Het gaat er vooral om “dat zou je niet zeggen”. Want zo’n kort, als compliment bedoeld zinnetje, bevat juist het complete pakket van vooroordelen jegens een, in dit geval, Roemeen. Wat zou je wel zeggen van een Roemeen: dat ie toch niet zo goed Nederlands zou mogen praten, dat ie niet zo lang of blond zou mogen zijn, dat ie niet zo hoogopgeleid of welbespraakt zou mogen zijn…. want dat past allemaal niet in het plaatje van een Roemeen. Dus nee,…. dat zou je echt niet zeggen.

    Reply
    • admin

      En wat niet in een plaatje past… Het leidt tot cognitieve dissonantie :) Tijd voor een koffie! Liefs, I.

      Reply
  7. Roelie Derendorp

    Ik kan me jouw gevoel heel goed voorstellen. Ik woon al 16 jaar in Roemenië en blijf gewoon “die Hollandse”. Maar dat wordt zelden of nooit op een negatieve manier gebruikt. Mijn Roemeens is nog steeds slecht, maar ik krijg toch steeds complimenten omdat ik “al zo goed Roemeens spreek.” Kom ik er alleen niet uit dan hebben mensen hier heel veel geduld en halen er iemand bij die Duits of Engels spreekt. Ik schaam me dan ook vaak als ik zie hoe mijn Roemeense schoondochter die in Nederland woont in winkels of aan een loket behandelt wordt.

    Reply
    • adminmin

      Dag Roelie, dank voor je bericht. Ik heb geluk gehad en heb een prachtig leven hier kunnen opbouwen. Het is nergens perfect maar wat kunnen mensen toch hard zijn. We gaan dapper door. Hartelijke groeten uit Amsterdam :)

      Reply
  8. Naomi

    Herkenbaar lieve schrijver. En prachtig verwoord, ik voel je moeheid…Ja en wie zijn dat dan die echte Nederlanders? Mijn oma werd nog door ze uitgelachen, hier al vijftig jaar… Omdat ze de Indische rollende r had en naar knoflook rook en oh zo schattig is want zo klein dat ze de gemiddelde Nederlandse schouder niet raakt… .Terwijl achter die bruine ogen het verdriet van een verloren wereld schuilt en de smalle schouders kasten vol skeletten meetorsen.
    Denken mensen dat je ze niet hoort als ze weer een opmerking maken over je Senegalese vriendin dat ze “in die cultuur altijd te laat zijn”… Vooroordelen welke kant op dan ook zijn hardnekkig… Aandacht blijven vestigen is een probaat middel en inderdaad alle kanten laten zien. Mijn complimenten!

    Reply
  9. irina

    Weet je, ik was het vergeten. Die stille confrontatie. Na acht jaar Vlaanderen, waar er nog steeds vanalles uitgelegd moet worden, maar het „Hollandse” accent mijn identiteit volledig verdoezelt, waardoor ik veel minder vaak over mijn afkomst hoef te praten, zat ik van de week in het park met een stel Nederlanders die over de hele wereld gereist hadden. En daar kwam het – lieve grappen over hoe ik het een of het andere verwoordde, waarbij het niet eens over taalgebruik ging, maar over versprekingen die bij een „native” geen enkele wenkbrauw zouden doen optrekken. Ik voelde me niet defensief, ik lachte hartelijk mee, de mate van integratie in inmiddels twee culturen is te groot om me nog daarop aangesproken te voelen. Maar als ik je tekst lees voel ik het ineens wel – Wat is precies die drijfveer om het anderzijn van je gesprekspartner te onderstrepen terwijl je het duidelijk over allerlei onderwerpen kunt hebben zonder dat per se erin te moeten factoren? Zonder „rekening te houden” met een hele kluwen aan dingen die je enkel met „de jouwen” gedeeld zijn, want je gesprekspartner heeft al alle moeite genomen om zich alle assumpties eigen te maken.
    Het is waarschijnlijk vooral dat wat de vermoeidheid voedt. Dat het niet echt uitmaakt hoe extreem je je best doet, het oordeel van het „niet van hier” valt niet weg te vegen…

    Reply

Leave a Reply to Roelie Derendorp Cancel reply

Basic HTML is allowed. Your email address will not be published.

Subscribe to this comment feed via RSS